U bent hier: Eijsden Nu    >Wandelingen

Wandeling 3: Oost-Maarland (5 km).

 

Wandeling 3: Oost-Maarland (5 km).
 
Het vertrekpunt van deze wandeling is de kerk van Oost-Maarland.
 
Om te beginnen willen wij U wat nader informeren over de totstandkoming van de parochie Oost-Maarland en over de bouw van de parochiekerk.
Sinds het ontstaan van de beide woonkernen in de vroege middeleeuwen maakte Oost en Maarland deel uit van de parochie Breust. In Maarland bevond zich zo ongeveer tussen 1500 en 1840 een kapel die toegewijd was aan Sint Remigius. Ze gold als een bijkerk van de kerk van Breust. Ook in Oost was er van ongeveer 1400 tot ongeveer 1800 nabij het kasteel een kapel. Ondanks de aanwezigheid van beide kapellen waren de mensen van Oost en Maarland voor al hun religieuze activiteiten aangewezen op de parochiekerk. Voor kerkbezoek ging men te voet naar Breust. Begrafenisstoeten trokken ook te voet naar de parochiekerk. De sacramentsprocessie trok om het jaar ook te voet van Breust naar Oost en Maarland. Deze situatie bleef ongeveer achthonderd jaar lang ongewijzigd tot dat aan het begin van de twintigste eeuw hier verandering in kwam. Men vond dat de tijd rijp was voor een eigen parochie of rectoraat met natuurlijk ook een eigen kerkgebouw. In mei 1927 werd de eerste steen gelegd en reeds in februari 1928 was het gebouw af. Op 12 februari 1928 werd de kerk ingezegend. De Roermondse architect Jos Franssen ontwierp een kerkgebouw in Romaanse stijl. Een uitvoerig artikel over de kerk van Oost-Maarland, samengesteld door Jan Hartmann, werd gepubliceerd in UEV nr. 43, september 1988.
 
Onze wandeling langs de wegkruisen van Oost-Maarland beginnen we op het kerkhof achter het kerkgebouw, ingang links van de kerk.
 
Tegen de buitengevel van het priesterkoor hangt een indrukwekkend mooi bronzen Corpus. Het kruis doet hier dienst als algemeen kerkhofkruis. Met de bronk van 1935 werd het kruisbeeld door Mgr. Lemmens, bisschop van Roermond, ingezegend. Het beeld werd vervaardigd in de ateliers van de firma Kersten-Leroy te Maastricht. De afbeelding toont de gestorven Christus. Het met doornen gekroonde hoofd van de Christusfiguur is naar rechts gericht en rust tegen de schouder.
 
 
Afbeelding 3-01             Mooi bronzen Corpus a.d. gevel St. Jozefkerk Oost-Maarland
 
We gaan nu op weg en lopen door de St. Jozefstraat over de spoorweg tot aan de Hoogstraat in Maarland.
 
Deze Hoogstraat volgen we in zuidelijke richting en lopen dan tegen een prachtig gietijzeren veldkruis aan. Dit type kruis behoort tot de oudste soort van gietijzeren kruisen. De schacht en de balken zijn vol gegoten. Het hoofd van Christus met doornenkroon leunt iets achterover en rust hier tegen de linker schouder. Meestal kijkt de stervende Christus naar rechts waar volgens vrome traditie zijn moeder Maria gestaan zou hebben.
 
Wij volgen verder de Hoogstraat naar links in oostelijke richting en nemen bij woning nr. 2 de Spoorstraat naar links.
 
In de zuidwesthoek met de St. Jozefstraat staat een houten wegkruis met afdak. Doordat er geen achterwand is geeft dit kruis een mooi contrast met het weidse zicht over de achterliggende weiden. Op oude kadasterkaarten stond op deze plek al een wegkruis ingetekend. Het verdween echter einde zestiger jaren. De buurtbewoners voelden dit toch als een gemis. Op initiatief van “Het broederschap van Maerlant” kwam er in juli 1987 een nieuw kruis. Het kruis werd op zaterdag vóór de Bronk van 1987 door pastoor Starmans ingezegend.
 
 
Afbeelding 3-03             Houten wegkruis zuidwesthoek Spoorstraat – St. Jozefstraat
 
Als we de St. Jozefstraat in westelijke richting volgen komen we op de splitsing met de Rijckholterweg die we inslaan.
 
Tegen een muur behorend bij woning nr. 10 staat in een nis een goed verzorgd gevelkruis.
Van de bewoner, de heer Bessems, vernamen wij dat zijn ouders hem vertelden dat tegen deze gevel altijd al een kruis gehangen heeft. Dit kruis hangt er sinds 1970 en het vervangt een ouder exemplaar dat in zekere nacht door bezoekers van een aanpalende jeugdherberg van de muur werd gerukt.
 
 
Afbeelding 3-04             Gevelkruis a.d. Rijckholterweg
 
Verder lopend door de Rijckholterweg komen we aan een splitsing Parrestraat – Kooiestraat.
 
Op deze splitsing staat een mooi en goed verzorgd eikenhouten veldkruis.
Dit kruis werd hier in de vijftiger jaren opgericht als dank voor genezing van een ernstig zieke.
 
Tegenover het kruis staat de nieuwe Mariakapel van Maarland. Ze vervangt in feite de kapel die in de zestiger jaren aan de Hoogstraat werd afgebroken. Deze intieme plek, langs een veel gebruikte fietsroute, is voor menigeen een welkome halte voor rust, gebed en bezinning. Sommigen weten dit echter niet te waarderen. De beeltenis van de H. Maria met kind moest niet voor niets in een metalen kast met plexiglas geplaatst worden.
 
 
Afbeelding 3-05             Eikenhouten veldkruis bij de splitsing Parrestraat - Kooiestraat
 
 
Afbeelding 3-06             Mariakapel bij de splitsing Parrestraat - Kooiestraat
 
 
Als we de Parrestraat tegenover de kapel volgen komen we aan de splitsing met de Gronsvelderweg.
 
Sinds juni 2002 staat op deze driesprong een mooi verzorgd metalen veldkruis. Het kruis hoort bij het achtergelegen weiland en is eigendom van de familie Rompelberg.
Het huidige kruis vervangt een stenen veldkruis dat vanaf begin zeventiger jaren deze plek sierde maar aan vernielingen ten offer viel. Zie UEV nr. 97, februari 2004.
 
 
Afbeelding 3-07             Metalen veldkruis bij de splitsing Parrestraat - Gonsvelderweg
 
Onze route gaat verder door de Parrestraat, aangekomen bij de Dorpstraat slaan we deze naar rechts in.
 
Tegen de gevel van de café/woning Putstraat 43 hangt verscholen tussen het groen een eenvoudig houten gevelkruis. Een oude ansichtkaart uit 1904 toont dezelfde gevel met een kruis wat niet wezenlijk afwijkt van het huidige. Toen was het kruis voorzien van een afdak met achterwand.
 
We nemen nu naar rechts de Catharinastraat.
 
Tegen de gevel van de monumentale carréboerderij Catharinastraat 16, de Agathahoeve, hangt een klein sierlijk gietijzeren kruis. De zijarmen en de schacht zijn versierd met vierbladige bloemornamenten.
 
 
Afbeelding 3-08             Sierlijk gietijzeren kruis a.d. Catharinastraat
 
Even verder tegen de gevel van het woonhuis nr. 9 hangt een van de meest eenvoudige ijzeren kruisen van ons dorp. Sober handwerk, maar met een heel aparte uitstraling. Op een foto uit 1893 was het kruisje al te zien. Het hangt dan tegen de gevel van een smidse. De smid, Martinus Wolfs, zeer waarschijnlijk ook de maker van het kruis leefde van 1838 tot 1883. Dit kruisje is ongetwijfeld het oudste wegkruis in onze gemeente dat zich nog in zijn oorspronkelijke vorm en op de oorspronkelijke plaats bevindt. Zie UEV nr. 89, november 2001.
 
We keren terug over het fietspad langs de Kloppenbergerweg.
 
Op de hoek van de Kasteellaan staat een eenvoudig metalen wegkruis. Het staat er vanaf de zomer van 1991. Eenvoudige devotie van een gelovig mens? We weten het niet. Maar dat is ook niet nodig. Ook kruisen als deze, dragen zonder twijfel op eigen wijze bij tot de instandhouding van het patrimonium aan wegkruisen in ons dorp.  
 
We lopen nu terug naar de kerk waar deze wandeling eindigt.